Alternatieve oplossingen

Alternatieven voor bemaling binnen kerende wanden

Hoe ondergrondse bouwprojecten te realiseren als intensieve bronbemaling niet meer is toegestaan? Er zijn diverse werkbare alternatieven voor de intensieve bronbemaling van bouwputten.

Het zijn:

• Aanwezigheid natuurlijke kleilaag
• Onderwaterbeton
• Retourbemaling
• Bodemafsluiter van waterglas

Natuurlijke afsluitende laag

Als er een natuurlijke goed afsluitende(klei) laag in de bodem aanwezig is, dan heeft die in technisch en economisch opzicht de voorkeur boven andere alternatieven. Bij aanwezigheid van zo’n laag is het van belang op welke diepte deze zich bevindt. Voor het verkrijgen van een goede afsluiting moeten de wanden van een bouwkuip namelijk tot in deze laag worden geplaatst. Wanden worden kwadratisch duurder naarmate ze langer worden en het risico op lekkages neemt dito toe. Hoe dieper de laag dus is gelegen, hoe hoger de kosten en de risico’s en hoe aantrekkelijker andere alternatieven zullen worden.

Met onze injectietechniek kunnen we natuurlijk afsluitende lagen die niet de complete bouwkuip afdekken, aanvullen met injecties van waterglas. Het beste van twee werelden!

Voorbeelden uit de praktijk: Oostduinkerke (B) en Delfgauw (N).

Onderwaterbeton

Met de methode van onderwaterbeton wordt de bouwkuip na het aanbrengen van damwanden nat ontgraven. Daarna wordt de betonvloer onder water gestort. Een proces dat met behulp van duikers wordt gecontroleerd op zorgvuldigheid en voortgang. Als het beton voldoende is uitgehard kan de kuip worden leeggepompt. In de meeste gevallen moeten eerst trekpalen worden aangebracht om opdrijving van de constructie te voorkomen terwijl er in de praktijk op staal gebouwd zou kunnen worden. Dit geeft extra kosten. Een droogperiode van het beton van minimaal 2 weken en langere graaftijden maken de bouwperiode voor dit alternatief langer en dus duurder. Het nat ontgraven van een bouwkuip vraagt ook extra ruimte op een bouwplaats, ruimte als die al beschikbaar is.

Retourbemaling

Het wegpompen en naderhand terugbrengen van het grondwater (retourbemaling) is aan strenge milieuregels gebonden en moet aan gespecialiseerde bedrijven worden overgelaten. Verontreinigingen en/of een hoog ijzergehalte kunnen een complicerende factor zijn. Ook voor verzilting moet worden gewaakt. Een oplossing kan worden gevonden in het luchtdicht verpompen van het grondwater in een gesloten systeem. Desondanks moet er een retourveld met voldoende capaciteit worden gevonden. In dichtbebouwde gebieden levert dit vaak (ongewenste) interactie op met de omgeving in de vorm van leidingen en plaatselijk (te) hoge grondwaterstanden. Deze methode wordt aantrekkelijker naarmate de omvang van de bouwplaats groter is en de realisering van de plannen langer gaat duren (in jaren).

De bodemafsluiter

De aanleg van een horizontale bodemafsluiter van waterglas die het grondwater tegenhoudt heeft minder voeten in de aarde dan de andere methoden en het is bewezen zeer effectief. Het grote voordeel t.a.v. onderwaterbeton is dat het grondwater helemaal geen kans krijgt de bouwkuip in te bereiken nadat de horizontale waterglasinjectie heeft plaatsgevonden.

De injectietechniek is effectief en snel te realiseren. Volgens een vastgelegd raster worden slangen de bodem ingebracht tot op een vooraf bepaalde diepte. Met die slangen wordt een mengsel van waterglas, harder en water de bodem ingebracht. De vloeistoffen harden in de bodem uit en vormen daar een voor water ondoordringbaar tapijt.

Daarna kan de bouwkuip droog worden ontgraven. Nadat het aanvankelijk nog aanwezige grondwater uit de kuip is weggepompt is het gemiddelde waterdebiet van Soil-ID-projecten gemiddeld niet meer dan enkele m3’s per uur. Zie voor een overzicht van projecten en de daarin gescoorde debieten de Benelux atlas van uitgevoerde projecten.

De Soil-ID methode komt in hoge mate tegemoet aan de richtlijnen bemalingen van de VVM.